Yeni bir Windows kurduğunuzda o meşhur ritüeli bilirsiniz. Önce tarayıcı, sonra kod editörü, ardından Git, Node.js, Python… derken masaüstü yavaş yavaş bir şantiyeye dönüyor. Ben bunu ilk kez 2010’ların başında, İstanbul’da eski bir dizüstü bilgisayarı sıfırlarken yaşamıştım — açık konuşayım, “kurulum” demek ayıp, resmen sabır testiydi. Saatler. Gereksiz tıklamalar. Hep aynı şeyler.
Yani, İşin aslı şu: sorun tek tek uygulama indirmekten çok, bunu her seferinde, her makinede, her format sonrasında yeniden yapmak zorunda kalmak. Hele bir de kurduğunuz sistem iş bilgisayarıysa — yeni açılan küçük bir startup’ta ya da kurumsal IT ekibinde çalışıyorsanız — aynı paketleri tekrar tekrar elle tıklamak gerçekten insanı bıktırıyor, insan kendini anlamsız hissediyor. İşte tam burada Anas Berrqia’nın anlattığı araç devreye giriyor: SetupBuilder.
Neden Bu Kadar Basit Bir Fikir Bu Kadar İşe Yarıyor?
Bak şimdi. Çoğu insan Windows kurulumu denince sürücüleri, güncellemeleri ve programları ayrı ayrı düşünür. Ama pratikte en büyük zaman kaybı uygulamalarda. Benim de başıma geldi: 2023’te Kadıköy’de bir coworking alanında geçici bir test makinesi hazırlarken sadece temel araçları kurmak bile saatler sürdü. Hani şu “beş dakika sürecek” denilen işler vardır ya — aynen onlardan, tam da onlardan.
Ve işler burada ilginçleşiyor.
Winget ve Chocolatey aslında bu dert için yıllardır var. Windows’un içine gömülü paket yöneticisi Winget, komut satırından yazılım kurmayı epey kolaylaştırıyor; mesela tek satırla VS Code yüklenebiliyor. Ama dur bir dakika — tek tek komut yazmak başka şey, onlarca paketi akılda tutmak bambaşka şey. Farklı. Tamamen farklı.
Bak şimdi, Buradaki asıl mesele hızdan çok tekrar edilebilirlik. Küçük ekiplerde “ben hallederim” yaklaşımı belki idare eder; enterprise tarafta ise standart dışı her manuel adım bir hata riski taşıyor, ve o hatalar birikirken farkında bile olmuyorsunuz — şifre unutulur, paket adı yanlış yazılır, admin yetkisi verilmez (eh, fena değil). sonra zincir uzar gider, uzar gider.
Durun, bir saniye. Butterfly CSS: 2026’da Dikkat Çeken Hafif Bir Seçenek yazımızda bu konuya da değinmiştik. Bu konuyla ilgili PDF Dünyasında Bir Nefes: Ücretsiz ve Limitsiz Araçlar yazımıza da göz atmanızı tavsiye ederim.
SetupBuilder Ne Yapıyor?
Şahsen, SetupBuilder’ın yaptığı şey gösterişli değil. Hatta iyi anlamda sade — kullanıcıya kategorilere ayrılmış bir paket listesi sunuyor, siz seçiyorsunuz, araç size çalıştırılabilir bir PowerShell betiği ile birlikte.bat başlatıcısı veriyor. Sağ tık, yönetici olarak çalıştır, tamam. Bitti gitti.
Doğrusu, Güzel tarafı şu: işlem tamamen yerel makinede kalıyor. Hesap açma yok. Buluta dosya gönderme yok. “Önce kayıt ol sonra kullan” muhabbeti yok. Güvenlik açısından bu detay önemli. Böyle araçlarda insanın aklına hemen şu soru geliyor: “Peki benim kurulum tercihlerimi kim görüyor?” Burada cevap net gibi duruyor — kimse görmüyor, en azından öyle görünüyor. Daha fazla bilgi için Claude Sonnet 4 Bazen Fazla Detay Verir: Uydurma mı, Özgüven mi? yazımıza bakabilirsiniz.
Ama kusursuz mu? Değil, tabii ki değil. Hazır şablonlar hız kazandırıyor. Herkesin iş akışı aynı değil; ben mesela test makinelerinde VLC’ye hiç ihtiyaç duymuyorum, onun yerine Wireshark veya Fiddler tarzı araçlara bakıyorum daha çok. Yani katalog ne kadar geniş olursa olsun kişisel özelleştirme alanı kritik kalmaya devam ediyor (şaşırtıcı ama gerçek). Her zaman. Daha fazla bilgi için Wi-Fi’de Anten Sayısı: Hız Efsanesi Ne Kadar Doğru? yazımıza bakabilirsiniz.
| Konu | Elle Kurulum | SetupBuilder Yaklaşımı |
|---|---|---|
| Zaman | Saatler sürebilir | Dakikalara iner |
| Hata riski | Yüksek | Daha düşük |
| Tekrar edilebilirlik | Zayıf | Güçlü |
| Kişiselleştirme | Yüksek ama yorucu | Orta-yüksek |
Neden PowerShell?
Kod bloğu görünce bazıları ürker, biliyorum. Ama PowerShell burada gayet mantıklı (söylemesi ayıp) bir seçim çünkü Windows dünyasında neredeyse doğal dili gibi çalışıyor — tamam, biraz abartıyorum, ama siz de anlıyorsunuz demek istediğimi. Script’i düz metin olarak okuyabiliyor olmanız önemli; körlemesine çalışan, içine bakamadığınız gizli bir sihir yok. Anthropic’in OpenClaw Gerilimi: AI Araçlarında Güç Savaşı yazımızda bu konuya da değinmiştik.
# Örnek yaklaşım
winget install Microsoft.VisualStudioCode
winget install Git.Git
winget install Python.Python.3
choco install vlc -y
Böyle bakınca basit görünüyor. Ama işin perde arkasında doğrulanmış paket ID’lerini sürekli güncel tutmak gerekiyor — işte orası çetrefilli kısım. Paket adı değişirse ya da registry güncel tutulmazsa kullanıcı yanlış yazılım indirebilir, ve o an tüm düzen bir anda bozulur.
Katalog Mantığı Güzel Ama Biraz Ham Duruyor Mu?
Evet. Açık konuşayım: fikir sağlam, — ki bu tartışılır — gerçekten sağlam, ama hâlâ pişmeye açık tarafları var gibi duruyor. Şu an 92 paketten oluşan kategori bazlı bir yapıdan söz ediyoruz; geliştirme araçları, tarayıcılar, oyun emülatörleri, güvenlik yazılımları derken liste fena değil, ama “herkes için eksiksiz” demek için erken.
Kendi deneyimimden konuşuyorum, Bunu ben geçen ay Ankara’da kendi test ortamımda bizzat hissettim; iki farklı sanal makineye aynı seti kurmam gerektiğinde elimde hazır profil olmayınca yine ufak tefek elle müdahaleler yaptım. Yani otomasyon sizi tamamen kurtarmıyor. Sadece canınızı biraz daha az yakıyor — ki bu da az şey değil aslında.
- Küçük startup için: Tek kişi veya iki kişi kullanıyorsa hızlı onboarding sağlar.
- Kurumsal ekip için: Standart görüntü hazırlama süreçlerine iyi oturur.
- Eğitim/lab ortamı için: Aynı laboratuvar imajını defalarca üretmek kolaylaşır.
- Bireysel kullanıcı için: Yeni sistem kurarken unutulan uygulamaları toparlar. — ciddi fark yaratıyor
Nerede parlıyor?
Lafı gevelemeden söyleyeyim: en çok parladığı yer, yeni bilgisayar hazırlama işiyle düzenli uğraşan insanlar ve ekipler. Sık format atan geliştiricilerde bu tarz çözümler ciddi rahatlık veriyor — ben de zamanında MacBook’tan Windows test makinesine geçtiğim dönemde her şeyi elle kurmaktan epey yorulmuştum, böyle bir araç o dönemde elimde olsa bayağı sevinirdim. Ciddi sevinirdim.
Nerede tökezleyebilir?
Paket sayısı arttıkça bakım yükü de artıyor, bu kaçınılmaz. Bir de kullanıcıların kendi özel senaryoları var; şirket içi VPN istemcisi gerekebilir mesela, ya da lisanslı özel yazılım yüklenmelidir — bunlar katalog mantığına her zaman sığmıyor, sığamıyor da zaten. İşte burada preset kaydetme ve özel script isimlendirme gibi planlanan özellikler önem kazanıyor ama henüz oraya gelmemiş olması biraz hayal kırıklığı yaratabiliyor.
“Kurulum süresini azaltmak” kulağa küçük geliyor olabilir; pratikte ise özellikle sık temiz kurulum yapan ekiplerde günün akışını değiştiriyor.
Bana Göre Asıl Değer Güvende Gizli
Editör masasında bu haberi okuduğumda ilk refleksim hız olmadı. Güven oldu. Çünkü otomasyon aracı deyince çoğu kişi önce rahatlığı düşünüyor — ben ise önce şunu soruyorum: “Bu betik ne yapıyor, tam olarak ne yapıyor?” SetupBuilder’ın düz.ps1 çıktısı vermesi tam da bu yüzden iyi bir hamle bence; kullanıcı satır satır bakabiliyor, inceleyebiliyor, anlayabiliyor. İnsan gözünün kontrol ettiği şey hâlâ daha güven veriyor. Sihirbaz ekranından çıkan kapalı kutu hissi vermiyor. Aynen öyle.
20+ yıl deneyimli Azure Solutions Architect. Microsoft sertifikalı bulut mimari ve DevOps danışmanı. Azure, yapay zekâ ve bulut teknolojileri üzerine Türkçe teknik içerikler üretiyor.
İlgili Yazılar
Bu içerik işinize yaradı mı?
Benzer içerikleri kaçırmamak için beni sosyal medyada takip edin.
